Ara
  • Musab Kalender

Selçuk Bey kimdir?

Devlet, her ne kadar adını ondan almış olsa dahi, Selçukluları kuran Selçuk Bey değildir. Selçuk Bey ile ilgili bilgilerimizin çok fazla olduğu söylenemez. Onun Oğuz Yabgu Devleti bünyesinde sübaşı (ordu komutanı) görevinde bulunduğunu, aynı görevde bulunan Temir-Yalığ (Demir Yaylı) lakaplı babası Dukak’ın ölümünden sonra bu göreve getirildiğini biliyoruz. Bu görev çok önemli olduğu için Selçuk da zamanla devlet içerisinde büyük güç ve etkinlik kazanmış. Kendisine ait bir divanın olması, komuta ettiği asker, hükümdarın huzuruna istediği zaman girip çıkması gibi meseleler bir süre sonra hükümdarın eşi olmak üzere diğer devlet adamlarını rahatsız etmeye başlıyor. İş o dereceye varıyor ki Selçuk’un öldürülmesi kararı alınıyor. Aleyhinde gelişen bu planları haber alan Selçuk, 961 tarihinde kendisine bağlı topluluklar ile birlikte başkent Yenikent’den ayrılarak Seyhun’un Aral’a döküldüğü bölgeye yakın yerdeki Cend şehrine geliyor. Burada Oğuz Yabgu Devleti ile irtibatı keserek müstakil şekilde hareket etmeye başlıyor. Bununla birlikte bu anlaşmazlığın sebebini Yaz(g)ır-Kınık boyları arasında bir çekişme olarak kabul edenler de yok değil. Selçuk, Cend’de bir hakimiyet kurmuş olsa bile kuzey komşusu ile sorun yaşamaya devam ediyor. Bununla birlikte güneydeki yeni komşuları artık Müslüman unsurlar. Yani onlarla da sorun yaşaması neredeyse kaçınılmaz. O da Müslümanlar ile yaşanabilecek muhtemel sorunları göze alamadığı için, en azıdan bir komşusu ile iyi geçinebilmek adına siyasi bir tercihle İslam’a geçmeye karar veriyor. Böylece hem Cend’e gelmesi hem de İslam’a geçmiş olması, sonraki dönemde gelişecek olayları doğrudan etkilemiştir. Selçuk, Cend hakimiyeti sırasında özellikle gayrimüslüm Türkler ile mücadelesine devam etmiştir. Aynı zamanda oğlu Arslan Yabgu’yu, Karahanlılar’a karşı yardım isteyen Samaniler’e yardım etmek üzere Maveraünnehir’e göndermiştir. Onun 1007 veya 1009 tarihinde 107 yaşında vefat ettiği kaydedilir. Mezarı Cend’dedir ve türbesi harap olmakla birlikte halen ayaktadır. Ölümüyle birlikte Cend’de tutunma şansı kalmayan, delikanlılık çağındaki torunları Tuğrul ve Çağrı Bey de Maveraünnehir’e göçmek zorunda kalmıştır. Cihan PİYADEOĞLU



0 görüntüleme
Unknown Track - Unknown Artist
00:00 / 00:00

SUBSCRIBE VIA EMAIL

© 2023 by Salt & Pepper. Proudly created with Wix.com